คำนาม คือ คำที่ใช้เรียกชื่อคน สัตว์ สิ่งของ สถานที่ อาคาร สภาพ และลักษณะทั้งสิ่งมีชีวิต และไม่มีชีวิต ทั้งที่เป็นรูปธรรมและนามธรรม

คำนามแบ่งออกเป็น 5 ชนิด คือ

          1.สามานยนาม คือ คำนามสามัญที่ใช้เป็นชื่อทั่วไป หรือเป็นคำเรียกสิ่งต่างๆ โดยทั่วไป ไม่ชี้เฉพาะเจาะจง เช่น คน , รถ , หนังสือ, กล้วย เป็นต้น สามานยนามบางคำมีคำย่อยเพื่อบอกชนิดย่อยๆของสิ่งต่างๆ เรียกว่า สามานยนามย่อย เช่น คนไทย , รถจักรายาน , หนังสือแบบเรียน , กล้วยหอม เป็นต้น ตัวอย่างเช่น

                                         -    ดอกไม้อยู่ในแจกัน                          -    แมวชอบกินปลา

         2.วิสามานยนาม คือ คำนามที่เป็นชื่อเฉพาะของคน สัตว์ สถานที่ หรือเป็นคำเรียกบุคคล สถานที่เพื่อเจาะจงว่าเป็นคนไหน สิ่งใด เช่น ธรรมศาสตร์ , วัดมหาธาตุ , รามเกียรติ์ เป็นต้น ตัวอย่างเช่น

                                         -  นิดและน้อยเป็นพี่น้องกัน                    -  อิเหนาได้รับการยกย่องว่าเป็นยอดของกลอนบทละคร

         3.ลักษณนาม คือ คำนามที่ทำหน้าที่ประกอบนามอื่น เพื่อบอกรูปร่าง ลักษณะขนาดหรือปริมาณของนามนั้นให้ชัดเจนขึ้น เช่น

  รูป , องค์ , กระบอก เป็นต้น ตัวอย่างเช่น

                                            - คน 6 คน นั่งรถ 2 คน                      -  ผ้า 20 ผืน เรียกว่า 1 กุล

    4.สมุหนาม คือ คำนามบอกหมวดหมู่ของสามานยนาม และวิสามานยนามที่รวมกันมากๆ เช่น ฝูงผึ้ง , โขลงช้าง , กองทหาร เป็นต้น ตัวอย่างเช่น

                                          - กองยุวกาชาดมาตั้งค่ายอยู่ที่นี่               - พวกเราไปต้อนรับคณะรัฐมนตรี  

    5.อาการนาม คือ คำเรียกสิ่งที่ไม่มีรูปร่าง ไม่มีขนาด จะมีคำว่า "การ" และ "ความ" นำหน้า เช่น การกิน , กรานอน , การเรียน , ความสวย , ความคิด , ความดี เป็นต้น ตัวอย่างเช่น

                                       -  การวิ่งเพื่อสุขภาพไม่ต้องใช้ความเร็ว       -  การเรียนช่วยให้มีความรู้

          ข้อสังเกต คำว่า "การ" และ "ความ" ถ้านำหน้าคำชนิดอื่นที่ไม่ใช่คำกริยา หรือวิเศษณ์จะไม่นับว่าเป็นอาการนาม เช่น การรถไฟ , การประปา , ความแพ่ง เป็นต้น คำเหล่านี้จัดเป็นสามานยนาม

หน้าที่ของคำนาม

1.ทำหน้าที่เป็นประธานของประโยค เช่น

            -  น้องร้องเพลง                           -  ครูชมนักเรียน                                -  นกบิน

2.ทำหน้าที่เป็นกรรมของประโยค เช่น

           -  แมวกินปลา                               -  ตำรวจจับผู้ร้าย                              -  น้องทำการบ้าน

3.ทำหน้าที่เป็นส่วยขยายคำอื่น เช่น

          -   สัตว์ป่าต้องอยู่ในป่า                   -   ตุ๊กตาหยกตัวนี้สวยมาก                   -    นายสมควรยามรักษาการเป็นคนเคร่งครัดต่อหน้าที่มาก

4.ทำหน้าที่ขยายคำกริยา เช่น

          -   แม่ไปตลาด                               -   น้องอยู่บ้าน                                          -   เธออ่านหนังสือเวลาเช้า

5.ทำหน้าที่เป็นส่วนเติมเต็มของคำกริยาบางคำ เช่น

          -  เขาเหมือนพ่อ                             -  เธอคล้ายพี่              -  วนิดาเป็นครู

6.ทำหน้าที่ตามหลังบุพบท เช่น

        - เขาเป็นคนเห็นแก่ตัว                  -  พ่อนอนบนเตียง         -  ปู่ป่วยอยู่ที่โรงพยาบาล

7.ทำหน้าที่เป็นคำเรียกขาน เช่น

        -  คุณครูคะหนูยังไม่เข้าใจเลขข้อนี้ค่ะ          -  คุณหมอลูกดิฉันจะหายป่วยไหม   -  นายช่างครับผมขอลากิจ 3 วัน  

พัฒนาโดย  นางจิตรนภา   แก้วงอก
โรงเรียนประถมฐานบินกำแพงแสน สพท.นฐ.1